Thủ tục xin giấy phép nhập khẩu và kinh doanh hóa chất là vấn đề quan trọng mà các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực hóa chất cần nắm rõ để đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật. Tùy thuộc vào từng loại hóa chất, doanh nghiệp có thể phải thực hiện khai báo nhập khẩu, xin giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hoặc giấy phép chuyên ngành. Vậy điều kiện, hồ sơ và quy trình thực hiện theo quy định mới nhất năm 2026 như thế nào? Hãy cùng Hóa chất Việt Mỹ (VMCGROUP) tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Căn cứ pháp lý áp dụng từ năm 2026
Tính đến ngày 12/10/2026, những văn bản cần quan tâm gồm:
| Văn bản | Nội dung chính |
| Luật Hóa chất số 69/2025/QH15 | Có hiệu lực từ 01/01/2026, quy định khung pháp lý về hoạt động hóa chất |
| Nghị định 24/2026/NĐ-CP | Quy định các danh mục hóa chất thuộc diện quản lý |
| Nghị định 25/2026/NĐ-CP | Quy định về phát triển công nghiệp hóa chất, an toàn và an ninh hóa chất |
| Nghị định 26/2026/NĐ-CP | Quy định điều kiện, giấy phép, hoạt động nhập khẩu, kinh doanh và khai báo hóa chất |
| Thông tư 01/2026/TT-BCT | Hướng dẫn thực hiện Nghị định 26/2026/NĐ-CP |
| Thông tư 02/2026/TT-BCT | Hướng dẫn các nội dung liên quan Nghị định 25/2026/NĐ-CP |
Các nghị định 24, 25 và 26 có hiệu lực từ ngày 17/01/2026.
Lưu ý: Những hồ sơ mới thực hiện trong năm 2026 cần đối chiếu luật và nghị định mới, không nên chỉ sử dụng hướng dẫn cũ theo Nghị định 113/2017/NĐ-CP.
Phân loại hóa chất để xác định thủ tục cần làm
| Nhóm hóa chất | Khi nhập khẩu | Khi kinh doanh |
| Hóa chất thông thường, không thuộc danh mục quản lý đặc thù | Thủ tục hải quan thông thường | Không cần giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hóa chất theo diện có điều kiện |
| Hóa chất thuộc diện khai báo nhập khẩu | Phải khai báo theo quy định, trừ trường hợp miễn | Xét thêm có thuộc diện kinh doanh có điều kiện không |
| Hóa chất kinh doanh có điều kiện | Không nhất thiết có giấy phép nhập khẩu riêng; phải đáp ứng quy định về nhập khẩu | Cần Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hóa chất có điều kiện |
| Hóa chất cần kiểm soát đặc biệt | Có thể phải xin Giấy phép nhập khẩu riêng | Cần Giấy phép kinh doanh hóa chất cần kiểm soát đặc biệt |
| Hóa chất cấm | Chỉ được nhập khẩu trong các trường hợp được pháp luật cho phép và được cấp phép | Không được kinh doanh thông thường |
Một điểm rất quan trọng theo Nghị định 26/2026/NĐ-CP: doanh nghiệp nhập khẩu hóa chất có điều kiện để kinh doanh phải có Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hóa chất có điều kiện, trong khi nhập khẩu chỉ để tự sử dụng được áp dụng cơ chế khác.
Thủ tục xin Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hóa chất
Đây là thủ tục quan trọng đối với doanh nghiệp nhập khẩu hóa chất công nghiệp để bán lại.
Điều kiện doanh nghiệp cần đáp ứng
Doanh nghiệp cần đáp ứng các yêu cầu cơ bản sau:
- Có đăng ký doanh nghiệp và hoạt động kinh doanh phù hợp.
- Có địa điểm, kho chứa hóa chất đáp ứng các yêu cầu về an toàn, bảo quản và phòng cháy chữa cháy theo quy định.
- Có người chịu trách nhiệm chuyên môn về an toàn hóa chất với trình độ từ trung cấp chuyên ngành hóa học trở lên đối với cơ sở chỉ kinh doanh.
- Nhân viên thuộc diện bắt buộc được huấn luyện an toàn hóa chất.
- Có kế hoạch hoặc biện pháp phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất phù hợp.
- Có phiếu an toàn hóa chất (SDS) cho các hóa chất đăng ký kinh doanh.
Hồ sơ cần chuẩn bị
Danh sách kiểm tra hồ sơ:
- Văn bản đề nghị cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hóa chất có điều kiện
- Bản vẽ tổng thể mặt bằng kho hóa chất
- Giấy tờ về quyền sử dụng đất xây kho hoặc hợp đồng sử dụng dịch vụ tồn trữ hóa chất đủ điều kiện
- Thông báo kết quả kiểm tra nghiệm thu công trình nếu thuộc diện pháp luật xây dựng yêu cầu
- Quyết định phê duyệt kế hoạch hoặc ban hành biện pháp phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất
- Bằng trung cấp trở lên chuyên ngành hóa học của người chịu trách nhiệm chuyên môn
- Quyết định công nhận kết quả kiểm tra huấn luyện an toàn hóa chất
- Phiếu an toàn hóa chất của các hóa chất đăng ký kinh doanh
Đây là các thành phần hồ sơ theo khoản 2 Điều 9 Nghị định 26/2026/NĐ-CP; hồ sơ thực tế phải phù hợp tình trạng kho và hoạt động của doanh nghiệp.
Nơi nộp và thời gian giải quyết
- Cơ quan có thẩm quyền: UBND cấp tỉnh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính hoặc cơ sở kinh doanh hóa chất; việc tiếp nhận, xử lý thực hiện qua đầu mối được phân công tại địa phương.
- Thời hạn giải quyết thông thường: 12 ngày làm việc từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ đối với trường hợp cơ sở kinh doanh nằm tại địa phương đặt trụ sở chính. Trường hợp nhiều địa phương có thể có thời hạn thẩm định khác.
- Nộp hồ sơ: Trực tuyến, trực tiếp hoặc qua bưu chính.
Thủ tục nhập khẩu hóa chất từ nước ngoài
Quy trình nhập khẩu có thể hình dung như sau:
Bước 1: Xác định tên hóa chất, CAS, HS Code và nồng độ
Bước 2: Đối chiếu các danh mục hóa chất quản lý
Bước 3: Xin giấy phép nhập khẩu hoặc hoàn thành điều kiện kinh doanh nếu thuộc diện bắt buộc
Bước 4: Thực hiện khai báo hóa chất nếu thuộc diện phải khai báo
Bước 5: Mở tờ khai, nộp chứng từ và làm thủ tục hải quan
Bước 6: Thông quan, nhập kho và kinh doanh đúng phạm vi được phép
Hồ sơ hải quan thường gặp
Một bộ chứng từ nhập khẩu hóa chất thương mại thường bao gồm:
- Hợp đồng thương mại (Sales Contract), nếu có.
- Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice).
- Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing List).
- Vận đơn đường biển hoặc đường hàng không (Bill of Lading/Air Waybill).
- Phiếu an toàn hóa chất (SDS).
- Chứng nhận phân tích hoặc chất lượng (COA), nếu cần để xác định thông số sản phẩm.
- Chứng nhận xuất xứ (C/O), nếu áp dụng ưu đãi thuế hoặc thuộc trường hợp phải xuất trình.
- Giấy phép nhập khẩu, chứng từ khai báo hóa chất và các hồ sơ chuyên ngành khác nếu mặt hàng thuộc diện quản lý.
Không phải mọi chứng từ trên đều bắt buộc nộp cho mọi lô hàng; cần đối chiếu quy định hải quan và quy định chuyên ngành của mặt hàng.
Khai báo hóa chất nhập khẩu
Theo Nghị định 26/2026/NĐ-CP, hóa chất nhập khẩu thuộc Chương 28 và Chương 29 của Danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam về nguyên tắc thuộc diện khai báo trước thông quan, trừ các trường hợp miễn trừ.
Thông tin khai báo thường bao gồm thông tin doanh nghiệp, thông tin hóa chất, hóa đơn thương mại và SDS. Doanh nghiệp khai báo qua Cổng thông tin một cửa quốc gia; phản hồi điện tử được sử dụng trong thủ tục thông quan.
Một số trường hợp được miễn khai báo gồm nhập khẩu dưới 10 kg hóa chất thuộc phạm vi khai báo, hoặc hóa chất cần kiểm soát đặc biệt đã có giấy phép nhập khẩu phù hợp.
Nếu hóa chất cần kiểm soát đặc biệt
Doanh nghiệp có thể cần đồng thời hai giấy phép độc lập:
- Giấy phép kinh doanh hóa chất cần kiểm soát đặc biệt để hoạt động kinh doanh.
- Giấy phép nhập khẩu hóa chất cần kiểm soát đặc biệt để thực hiện nhập khẩu.
Đối với hóa chất cần kiểm soát đặc biệt nhóm 1, cơ quan cấp phép nhập khẩu là Cục Hóa chất thuộc Bộ Công Thương. Thời hạn giải quyết thông thường là 7 ngày làm việc từ khi đủ hồ sơ hợp lệ; giấy phép có thời hạn 6 tháng. Nhóm 2 áp dụng thẩm quyền cấp tỉnh theo quy định.
Các trường hợp doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý
Doanh nghiệp thuê kho có xin được giấy phép không?
Có thể. Doanh nghiệp không nhất thiết phải sở hữu kho hóa chất. Theo quy định hiện hành, có thể sử dụng dịch vụ tồn trữ của tổ chức đã được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện tương ứng. Hồ sơ phải chứng minh được việc sử dụng dịch vụ và sự phù hợp của kho đối với các hóa chất kinh doanh.
Đã có giấy phép kinh doanh hóa chất từ năm 2025 thì sao?
Nghị định 26/2026/NĐ-CP có quy định chuyển tiếp. Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, kinh doanh hóa chất được cấp theo quy định trước đây có thể tiếp tục được sử dụng đến hết ngày 31/12/2027 theo điều kiện chuyển tiếp. Tuy nhiên, không được mặc nhiên hiểu rằng giấy chứng nhận cũ cho phép kinh doanh tất cả hóa chất thuộc các danh mục mới.
Doanh nghiệp kinh doanh nhiều loại hóa chất có cần xin từng giấy phép riêng?
Không nhất thiết phải xin một giấy chứng nhận kinh doanh có điều kiện cho mỗi loại hóa chất. Nhưng cần xác định danh mục đăng ký, điều kiện kho và những loại hóa chất thuộc chế độ cấp phép đặc biệt, vì phạm vi giấy phép phải phù hợp hoạt động thực tế.
Việc nắm rõ thủ tục xin giấy phép nhập khẩu và kinh doanh hóa chất là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp hoạt động đúng quy định pháp luật, hạn chế rủi ro và đảm bảo quá trình nhập khẩu, phân phối hóa chất diễn ra thuận lợi. Tùy thuộc vào từng loại hóa chất, doanh nghiệp cần xác định chính xác các yêu cầu về điều kiện kinh doanh, hồ sơ pháp lý, khai báo và giấy phép nhập khẩu theo quy định hiện hành.

Với hơn 5 năm kinh nghiệm, Đỗ Nga chuyên sâu về kỹ thuật hóa chất cho các lĩnh vực thực phẩm, công nghiệp và nuôi trồng thủy sản. Tại VMC Group, chị đóng vai trò cầu nối tri thức, mang đến những ứng dụng thực tế và giải pháp hóa chất giá trị, bền vững cho cộng đồng và doanh nghiệp.



